Aanloop en oorzaken
Christoffel Columbus werd in 1451 geboren in Genua, als zoon van wevers. Hij wilde Indië bereiken door naar het westen te varen.
De Portugezen zochten al een route rond Afrika om de specerijenhandel te bereiken. Columbus kreeg na jaren lobbyen steun van koningin Isabella van Castilië.
Wat er gebeurde
Op 3 augustus 1492 vertrokken drie schepen uit Palos: de Santa María, de Pinta en de Niña. Op 12 oktober 1492 kwam er land in zicht: een van de Bahama’s, ongeveer 6000 kilometer ten westen van de Canarische Eilanden. Columbus doopte het eiland San Salvador. De Taíno die er woonden, noemden het Guanahaní.
Columbus dacht dat hij Indië had bereikt. Hij maakte vier reizen en bleef tot zijn dood in 1506 geloven dat hij Azië had gevonden.
Gevolgen
Spanje en Portugal verdeelden de nieuwe gebieden in 1494 met het Verdrag van Tordesillas: alles ten westen van een lijn in de Atlantische Oceaan was voor Spanje, alles ten oosten voor Portugal. Daardoor werd Brazilië later Portugees.
Tussen Amerika en de rest van de wereld begon een grote uitwisseling. Aardappels, maïs, tomaten en cacao kwamen naar Europa. Paarden, koeien, tarwe en suikerriet gingen naar Amerika, en ook ziektes zoals pokken. Later werden miljoenen Afrikanen als slaaf naar Amerika gebracht om op plantages te werken.
Andere perspectieven
Voor de mensen die er al woonden was Amerika geen “nieuwe wereld”. Op Hispaniola onderwierp Columbus de Taíno met geweld, en ziektes uit de Oude Wereld hadden een verwoestend effect op de inheemse bevolking. Met hem begon de Spaanse overheersing van de Nieuwe Wereld.
Veelvoorkomende misverstanden
“Columbus wilde bewijzen dat de aarde rond is.”
Geleerden wisten al lang dat de aarde rond is. De discussie ging over hoe groot ze was. Columbus schatte de aarde veel te klein, en daarom dacht hij dat Azië dichtbij lag. Zijn critici hadden gelijk: zonder Amerika ertussen was hij nooit in Azië aangekomen.
“Columbus was de eerste Europeaan in Amerika.”
Rond het jaar 1000 kwamen Vikingen uit Groenland al in Noord-Amerika, waar resten van een nederzetting zijn gevonden. Die contacten bleven zonder gevolgen. Na Columbus bleven de Europeanen wel.
Hoe weten we dit?
Er zijn een samenvatting van het scheepsjournaal van Columbus, zijn brieven en de verslagen van zijn zoon en van de Spaanse priester Bartolomé de las Casas, die de behandeling van de inheemse bevolking scherp veroordeelde. Over de Taíno zelf weten we veel minder, want zij lieten geen geschreven bronnen na. Archeologen onderzoeken hun dorpen en voorwerpen.
Wat merk je er nu nog van?
Amerika is niet naar Columbus genoemd, maar naar de Florentijn Amerigo Vespucci, die schreef dat het een nieuwe wereld was. Zijn naam stond in 1507 voor het eerst op een wereldkaart. In de Verenigde Staten wordt Columbus Day in veel staten vervangen of aangevuld door een dag voor de inheemse volken. Op verschillende plaatsen zijn standbeelden van Columbus weggehaald.

