Aanloop en oorzaken
In 1914 verklaarden de Verenigde Staten zich neutraal. Veel Amerikanen hadden wortels in Duitsland of Ierland en voelden weinig voor een Europese oorlog. Toch handelde het land veel met Groot-Brittannië en Frankrijk en leende het hun grote bedragen. President Woodrow Wilson werd in 1916 herkozen, mede omdat hij het land buiten de oorlog had gehouden.
Begin 1917 hervatte Duitsland de onbeperkte duikbootoorlog. De Britten onderschepten een telegram van de Duitse minister Zimmermann, die Mexico een bondgenootschap aanbood. Mexico zou dan Texas, New Mexico en Arizona terug kunnen krijgen. Het bericht veroorzaakte grote woede.
Wat er gebeurde
Op 2 april 1917 vroeg Wilson het Congres om de oorlog te verklaren. Op 6 april was het besluit genomen. Een dienstplichtwet volgde in mei.
Het Amerikaanse leger was klein en moest eerst worden opgebouwd en getraind. Onder generaal John Pershing kwamen de troepen in 1918 in grote aantallen in Frankrijk aan. Bij de wapenstilstand stonden er ongeveer twee miljoen Amerikaanse soldaten.
In januari 1918 presenteerde Wilson zijn Veertien Punten voor een rechtvaardige vrede, met zelfbeschikking en een volkenbond. Die plannen gaven de Amerikanen een zwaar gewicht bij de vredesonderhandelingen.
Gevolgen
De komst van miljoenen Amerikaanse soldaten gaf de doorslag in 1918. De Verenigde Staten kwamen uit de oorlog als grootste economie en grootste geldschieter van de wereld.
Toch keerde het land zich daarna weer af van Europa. De Amerikaanse Senaat weigerde het Verdrag van Versailles te bekrachtigen, en de Verenigde Staten werden nooit lid van de Volkenbond die Wilson zelf had bedacht.
Andere perspectieven
Voor uitgeputte Britse en Franse soldaten was de komst van verse Amerikaanse troepen een grote steun. Voor Duitsland betekende het dat de tijd begon te dringen. Zwarte Amerikaanse soldaten vochten in gescheiden eenheden en kregen thuis nauwelijks erkenning. Het 369e regiment, de Harlem Hellfighters, vocht onder Frans bevel. In de Verenigde Staten zelf werden Duitse Amerikanen en oorlogstegenstanders gewantrouwd en soms vervolgd.
Veelvoorkomende misverstanden
“Vanaf april 1917 vochten de Amerikanen mee aan het front.”
Het Amerikaanse leger moest eerst worden opgebouwd. In 1917 waren er nog weinig Amerikaanse troepen in Frankrijk. Pas vanaf het voorjaar van 1918 kwamen ze in grote aantallen en speelden ze een echte rol in de gevechten.
“Amerika heeft de oorlog in zijn eentje gewonnen.”
De Amerikaanse bijdrage was beslissend voor het moreel en de aantallen, maar het grootste deel van de gevechten in 1918 werd door Franse en Britse legers gevoerd. Ook de Amerikanen gebruikten vooral Frans en Brits geschut en vliegtuigen.
Hoe weten we dit?
Het Zimmermann-telegram werd door Britse codebrekers in ‘Room 40’ ontcijferd. Er zijn verslagen van het Congres, de toespraken van Wilson, en brieven en foto’s van Amerikaanse soldaten.
Wat merk je er nu nog van?
In Frankrijk en België liggen grote Amerikaanse militaire begraafplaatsen, zoals bij Waregem in West-Vlaanderen en in de Argonne, de grootste Amerikaanse begraafplaats in Europa. Het jaar 1917 geldt als het begin van de Verenigde Staten als wereldmacht.