Aanloop en oorzaken
In 1889 was het honderd jaar geleden dat de Franse Revolutie begon. Parijs vierde dat met een wereldtentoonstelling, en daarvoor was een opvallend monument nodig als ingang.
Wat er gebeurde
De toren werd ontworpen door de ingenieurs Maurice Koechlin en Émile Nouguier, medewerkers van Gustave Eiffel, en werd tussen 1887 en 1889 gebouwd.
Hij weegt 7300 ton (zonder fundering) en was na de bouw de hoogste toren ter wereld, ruim 300 meter. In Europa bleef hij, afgezien van televisietorens, 126 jaar lang de hoogste toren.
Veel Parijzenaars vonden de toren eerst lelijk. Nu is hij het symbool van Parijs en een van de meest bezochte bezienswaardigheden van Frankrijk.
Gevolgen
De toren was eigenlijk bedoeld om na twintig jaar weer af te breken. Hij werd gered doordat hij nuttig bleek als antenne voor de radio en het telegraafverkeer, ook voor het leger. Later kwamen er ook televisieantennes op.
De Eiffeltoren liet zien wat er met ijzer en staal mogelijk was. Hij werd een voorbeeld voor latere bouwwerken in staal, zoals bruggen en wolkenkrabbers.
Andere perspectieven
Bij de bouw protesteerden ongeveer driehonderd bekende kunstenaars en schrijvers, onder wie Émile Zola en Guy de Maupassant, tegen de “nutteloze en monsterlijke” toren. Voor ingenieurs en het grote publiek was het juist een wonder van techniek. Inmiddels is de toren voor iedereen het symbool van Parijs.
Veelvoorkomende misverstanden
“Gustave Eiffel heeft de toren zelf ontworpen.”
Het eerste ontwerp kwam van zijn ingenieurs Maurice Koechlin en Émile Nouguier. Eiffel kocht hun rechten, verbeterde het plan en liet de toren door zijn bedrijf bouwen.
“De toren was altijd bedoeld als blijvend monument.”
De vergunning gold in het begin voor twintig jaar. Daarna zou hij worden afgebroken, maar de radio redde hem.
Hoe weten we dit?
Er zijn duizenden bouwtekeningen en foto’s van de bouw, die laten zien hoe de toren stuk voor stuk werd opgebouwd. De petitie van de kunstenaars werd in een krant gepubliceerd. Ook de bezoekersaantallen sinds 1889 zijn bewaard.
Wat merk je er nu nog van?
De toren trekt elk jaar miljoenen bezoekers en is het meest bezochte monument ter wereld waar je een kaartje voor moet kopen. Hij wordt om de zoveel jaar opnieuw geschilderd om roest te voorkomen. ’s Avonds fonkelen er duizenden lampjes.